fbpx

Of willen we alleen de keuze om het zelf te mogen regelen?

 

De vaccinaties tegen Corona beginnen bijna. Dus beginnen we alweer na te denken over het leven na de lock-down. Maanden mochten we iets juist niet, of kregen we iets opgelegd, maar na deze Corona crisis hebben we straks hopelijk weer een keuze. Nu konden we bijvoorbeeld voor langere tijd niet naar kantoor, maar willen we straks nog wel terug naar kantoor als het wél weer kan? Stel dat je straks daadwerkelijk de keuze hebt? Voor welke opties zou je dan willen kiezen?

Wat willen we na Corona?

Willen we na Corona nog wel terug naar kantoor en waarom zouden we?

Persoonlijk werkte ik voorheen ook al jaren als ‘werk-normade’. Mijn werk was eigenlijk al jaren ‘daar waar mijn laptop is’. En ik zorgde er altijd voor dat mijn laptop op een plek stond waar ik ook de leuke mensen kon ontmoeten met wie ik graag werk. Hierdoor kon ik (bijna) op welke plek wel iets doen wat ik als mijn werk beschouw. Voor Corona had ik dus bijna altijd de keuze om ergens anders naartoe kunnen gaan, als dat handiger leek. Bijvoorbeeld; zakelijke gesprekken deed ik nooit thuis, dat vond ik vervelend. Dus hechte ik enorm aan een fijne externe plek om te kunnen overleggen of samen te kunnen werken.

Maar tijdens Corona ben ik die afwisseling van werkplek en het contact met mijn medemens enorm gaan missen. En met name dat laatste, weer mensen ontmoeten, die mogelijkheid wil zo snel mogelijk weer terug. Ik kan dus niet wachten tot ik weer in flex-kantoren enop kantoor of horecagelegenheden kan afspreken. Ik ben het ‘virtueel werken’ inmiddels helemaal zat. En dat zie ik nu heel veel om mij heen. Er zijn enorm veel mensen die – net als ik – niet zonder de persoonlijke interactie met mensen kunnen en dat nu enorm missen.

 

Overigens zijn er nog steeds grote groepen mensen voor wie tijdens de Corona-tijd helemaal niet zoveel veranderd is. Er zijn veel mensen die met een vaste machine of met een vaste voorraad moeten werken. Dit soort zaken bevinden zich nu eenmaal op een specifieke locatie en dan heb je als medewerker geen keuze waar je wilt werken. Eigenlijk hebben zij dus niet zoveel te willen. Maar voor de mensen die wel de keuze hebben, willen zijn nu straks, als het kan, ook andere dingen? Dat is wel een interessante vraag, want tijdens de Corona-crisis is gebleken dat je op afstand toch meer ‘kunt’ dan we voorheen voor mogelijk hadden gehouden. Mensen die altijd al veel moeten bellen met klanten, bleken dat ook prima vanuit huis te kunnen doen. Trainer, die als vak ‘mensen trainen’ hebben, stapten in grote getalen over op soms heel geavanceerde e-learningtrajecten te faciliteren.e-learning trajecten. Zelfs de receptionist en secretaresse kunnen met de huidige techniek van camera’s en displays, prima op een andere locatie zitten om toch heel kundig hun werk te doen. Prima geregeld dus voor veel mensen. Waarom zouden die dan nog terug naar kantoor willen?

 

Waarom willen we terug naar kantoor?

Het eerste voor de hand liggende en hierboven ook al ruim beschreven argument is de (professionele) eenzaam die velen zijn gaan voelen tijdens Corona. Niet zomaar even iemand toevallig tegenkomen bij het koffiezetapparaat, niet de kans hebben om even kort iets kunnen bespreken zonder daar meteen een semiofficiële meeting van te maken via een computerscherm en zelfs de flauwe grappen van je collega ga je op den duur gewoon missen. Het sociale aspect van fijn kunnen werken is enorm.

 

Daar komt ook een ander aspect bij waarom heel veel mensen het helemaal niet prettig vinden om voor langere tijd thuis te werken. Bijvoorbeeld dat lang niet alle huizen berekend zijn op én een familieleven én een professionele werkomgeving. Nog los van de dynamiek van huisgenoten. Velen zitten nu aan huistafels of aan klaptafeltjes is donkere hoekjes weggescholen, wat Arbo-technisch lang niet altijd de beste keuze is. En we hebben natuurlijk niet voor niets jaren geïnvesteerd in een Arbo-beleid, waarbij nu naar verwachting de meeste huiswerkplekken helemaal aan deze wettelijke eisen voldoen. Maar ook de vermeende vrijheid om tussendoor een wasje te doen en de kinderen van school te halen, valt in de praktijk erg tegen. We werken over het algemeen tijdens Corona langer, intensiever en onder hogere druk. Bovendien hebben we met meer onzekerheden te maken dan de tijden dat we kantoor gingen. We willen weer wat meer lucht en dat vinden we op kantoor waarschijnlijk veel meer dan in de huiselijke lock-down van de afgelopen tijd.

 

Wat wil het organisatiebelang?

Als aanvulling hierop hoorde ik laatst een bevriend Programmamanager iets zeggen wat waarschijnlijk exemplarisch is voor het huidige werkklimaat. In zekere zin blijkt uit onderzoek dat we met het thuiswerken tijdens Corona veel productiever zijn dan we gedacht hadden. Maar pas op, er bevinden zich hierbij vele zaken nog onder de waterlinie. Op korte termijn, waarbij iedereen nog door kon gaan met het vaste patroon van voorheen, leek alles efficiënter. Geen of veel minder verstoringen van collega’s (en de huisgenoten kregen gewoon een uitbrander!), maar ook minder tijdverlies door reistijd. Toch zei deze Programmamanager dat hij zag dat er opeens nieuwe varianten op bestaande afspraken en patronen ontstaan. Mensen ‘doen nu maar wat’ wat hun goed lijkt en zie vaak geen reden om over elk detail naar ZOOM of TEAMS te gaan. Zo ontstaan steeds vaker opeens rare misverstanden, ergernissen en fouten door aansluitingsproblemen. Mensen begrijpen elkaar plotseling niet meer.

Daarnaast doet Corona niet veel goeds voor de samenstelling en saamhorigheid van zijn projectteam. Na 9 maanden zijn er veel wisselingen van mensen geweest. Ze kwamen en ze gingen weer.  Allemaal heel functioneel verklaarbaar en de redenen waren ook goed verdedigbaar. Maar hierdoor hebben veel teamleden elkaar zelfs nog nooit in real life gezien.

Hij zei: “Voordat je weet leef je in een virtuele wereld, waarbij alles wat niet zichtbaar is of niet ‘opmerkbaar’ is, ook echt niet van betekenis is. Dat is raar, dat is echt niet goed!”

En ik denk dat hij gelijk heeft.

 

Mensen hebben elkaar nodig om van elkaar te leren. Natuurlijk kan dat via een E-course. En natuurlijk kan ook een organisatie uit een aantal virtuele thuiswerkplekken bestaan, maar een organisatie is toch echt meer dan een groep ‘mensen die virtueel georganiseerd’ zijn.

Ik kan me voorstellen dat veel bedrijven enorm in de klem zijn gekomen met het ‘onboarden’ van mensen. Als bedrijf wil immers toch graag je nieuwkomers persoonlijk hartelijk welkom heten en kennis laten maken met ‘alles’ in je organisatie en niet alleen met de meest noodzakelijke procedures. Dat kan niet als je alleen maar op afstand werkt. Dan is het voor een organisatie dus al snel een belang om mensen snel weer naar kantoor te halen. Als het om het menselijk aspect gaat zal men dus al snel weer terug naar kantoor willen, of iets wat dezelfde functie heeft van kantoor; het samenwerken met en ontmoeten van je medemens.

 

Willen we bijdragen aan een beter milieu?

En daar kunnen we nog een aspect aan toevoegen, maar dan vanuit milieuperspectief. Als je vanuit dit perspectief kijkt naar de afgelopen periode kijkt, dan kunnen we niet anders concluderen dan dat we er als samenleving zeer goed aan doen om zo min mogelijk verkeersbewegingen te maken. Iedereen die thuis blijft werken, betekent hierbij winst. Nog nooit, sinds vele jaren, was de lucht zo schoon als tijdens de Corona-crisis. Vanuit dat laatste perspectief zou je misschien kunnen overwegen om ook in de toekomst misschien zo min mogelijk ver te reizen. Elke kilometer die je niet reist, is er een en dus beter voor het milieu. Je zou daarbij ook eens kunnen nadenken over een ‘satelliet-kantoor’ – een ‘Third Place’ – in je eigen omgeving, die voor jou alle gemakken van kantoor combineert met de voordelen van dicht niet veel te hoeven reizen! Je zou dan kunnen kiezen voor of thuisblijven om je te concentreren, of naar kantoor gaan omdat je daar echt iets moet doen, óf ergens in het midden; wel naar een specifieke werkomgeving met collega’s, maar niet thuis.

 

Kortom we hebben mogelijk veel meer te kiezen, we kunnen meer en willen misschien ook meer (of anders) ná Corona. Volgens mij zouden we, nadat we zijn ingeënt en Corona achter ons ligt, op zoek kunnen gaan naar een nieuwe combinaties, waardoor die keuzes inderdaad ontstaan.

Neem bij het nemen van beslissingen over wat je wil na Corona eens de volgende overwegingen mee:

 

Enkele tips

 

  • Rij zo min mogelijk kilometers. Ga pas naar je eigen kantoor als je daar echt wat te zoeken hebt. Zeker als je kantoor wat verder van je huis ligt. Dat scheelt echt erg veel voor de nationale Co2-uitstoot!
  • Werk gerust een paar dagen thuis, maar organiseer dat je ook regelmatig je collega’s fysiek kunt blijven zien. Organiseer een bijeenkomst waarin je samen wat gaat doen, dat mag werk gerelateerd, maar mag ook puur om de gemeenschapszin gaan. Ga je bijvoorbeeld eens als collega’s je inzetten als vrijwilliger in een maatschappelijk project.
  • Kijk of er misschien andere mogelijkheden zijn om te werken waarbij je dicht bij huis kunt blijven. Overweeg eens een ‘Third Place’in te richten met elkaar. Dat is een plek waarbij je niet echt op je eigen kantoor zit, maar zo voelt het wel omdat je er alles wat je op kantoor wel hebt en wat je thuis niet hebt.